8 Şubat 2012 | HABER 95. Sayı (Şubat 2012)

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı koordinasyonunda birçok bakanlık, belediye ve kurumun ortaklığıyla hazırlanan Enerji Verimliliği Strateji Belgesi, Türkiye’nin enerji verimliliği yol haritasını çiziyor.
Enerjisinin yüzde 73’ünü ithal eden Türkiye’nin 2011 yılında ortalama enerji ithalatı 50 milyar dolar oldu. Buna rağmen Türkiye maalesef enerjisini verimli kullanmıyor. Ülkemizde enerjinin yüzde 34’ü konutlarda kullanılıyor, bu enerjinin de yüzde 80’i ısıtma amaçlı tüketiliyor. Bir de soğutma amacıyla yaz aylarında havaya savrulan enerji var. Yani enerji verimliliğinde en büyük kara delik “ısı yalıtımı”... Bu gidişe bir “dur” deme zamanının geldiğini fark eden yetkililer, Enerji Verimliliği Strateji Belgesi ile önemli düzenlemeler yapmaya hazırlanıyor. Bunlar arasında yalıtımsız binalara ruhsat verilmemesi, ruhsatlı binaların vergisinin yalıtım ve enerji verimliliğine göre yükseltilmesi ya da azaltılması, Enerji Kimlik Belgesi olmayan ve enerji tüketimi standart dışı olan yalıtımsız binaların kamu kurum ve kuruluşları tarafından kiralanmaması gibi çeşitli düzenlemeler yer alıyor. Enerjide radikal değişimler getiren Enerji Verimliliği Strateji Belgesi, Yüksek Planlama Kurulu tarafından onaylandıktan sonra yürürlüğe girecek.
Türkiye’de 8,5 milyonun üzerinde ruhsatlı bina, 18 milyonun üzerinde ruhsatlı konut bulunuyor. Bu bina stoğunun yüzde 5,6’sı, konut stoğunun ise sadece yüzde 10’u standartlara uygun olarak yalıtılmış durumda. Oysa ısı yalıtımı, özellikle binalarda ısınma ve serinleme için ihtiyaç duyulan enerjinin azaltılması, verimliliğin artırılması ve konforlu yaşam alanları oluşturulması için gerekli tedbirlerin başında geliyor. Çünkü doğru ürün ve uygulamalarla yapılan ısı yalıtımı ile ısıtma ve soğutma giderleri ortalama yüzde 50 azalıyor. İşin ekonomi boyutunun yanı sıra bir de ekolojik yönü var. 2007 yılı Sera Gazı Ulusal Envanteri’ne göre toplam 106 milyon ton karbondioksit emisyonunun yüzde 32’si, yani 34 milyon tonu binalardan kaynaklanıyor. Ve önlem alınmazsa konut ve hizmet sektörü enerji tüketiminin 2020 yılına kadar 47,5 milyon TEP’e ulaşacağı ve karbondioksit emisyonunun iki katını aşacağı tahmin ediliyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı koordinasyonunda birçok bakanlık, belediye ve kurumun ortaklığıyla hazırlanan Enerji Verimliliği Strateji Belgesi, Türkiye’nin enerji verimliliği yol haritasını çiziyor. Binaların enerji taleplerini ve karbon emisyonlarını azaltmayı ve yenilenebilir enerji kaynakları kullanan, sürdürülebilir, çevre dostu binaları yaygınlaştırmayı hedefleyen Enerji Verimliliği Strateji Belgesi’nde en önemli düzenlemeler ise ısı yalıtımı alanında...

Mevcut binalar da yalıtılmalı
Mevcut binalar için Enerji Kimlik Belgesi 2017 yılından itibaren zorunlu olacak. Dolayısıyla 2017’den itibaren binanın Enerji Kimlik Belgesi’nde yer alan karbondioksit salım miktarları, o tarihte yürürlükte olan mevzuatta tanımlanan asgari değerlerin üzerinde olanlara idari yaptırım uygulanacak. Yani mevcut binaların bu sürece hazırlanması için bir an önce yalıtılması gerekiyor. 2011 yılı başından bu yana yeni yapılan binalarda Enerji Kimlik Belgesi’nin ve dolayısıyla ısı yalıtımının zorunlu olduğunu hatırlatan Dow Bina Çözümleri Yapı Ürünleri Satış Müdürü Gökhun Kurt, mevcut binaların yalıtılması için henüz zorlayıcı veya yeteri düzeyde özendirici bir teşvik bulunmadığına dikkat çekiyor. Kurt, Türkiye’de mevcut yapı stoğunun yalıtımı konusunda başlatılacak bir hareketin, hem enerji israfını önleyerek maliyetleri azaltacağını ve binaların konfor şartlarında iyileşme sağlayacağını, hem de inşaat sektörünün canlanması ve yaklaşık 60 bin kişilik yeni istihdam oluşturulmasını sağlayacağını belirtiyor.  

Kamu kurumları yalıtımsız binaları kiralamayacak
Kamu kesimine ait bina ve tesislerde de yalıtım uygulamalarını içeren verimlilik artırıcı uygulamalar söz konusu. 2017’den itibaren Enerji Kimlik Belgesi olmayan ve Enerji Kimlik Belgesi’ndeki enerji etiket sınıfı, yeni binalar için tanımlanmış asgari sınır değeri karşılamayan yalıtımsız binalar, kamu kurum ve kuruluşları tarafından kiralanmayacak.
Enerji Verimliliği Strateji Belgesi kapsamında binaların çevre ve iklim şartlarına göre azami karbondioksit emisyon değerleri ölçülecek. Bu sınır değerleri aşan yalıtımsız binalara ruhsat verilmeyecek. Ruhsatlı binaların vergisi ise yalıtım ve enerji verimliliğine göre yükseltilecek ya da azaltılacak.
Ülkemizdeki 18 milyon konutun yüzde 90’ının yalıtımsız olduğunu ifade eden Gökhun Kurt, Avrupa Birliği ülkelerinin ise neredeyse hiç enerji harcamayan ve karbon emisyonunu sıfırlayan “Pasif Ev”lerde yaşamaya başladığını bildiriyor. Kurt, Türkiye’de yalıtımsız binaların “Pasif Ev”lere göre 20 kat daha fazla enerji harcadığını vurguluyor. Kurt, bu noktada ısı yalıtımı konusunda Avrupa’nın çok gerisinde kalan Türkiye için Enerji Verimliliği Strateji Belgesi’nin çok önemli olduğunun ve gerekli yaptırım ve teşviklerin acilen hayata geçirilmesi gerektiğinin altını çiziyor.

Ürün seçimine dikkat!
Gündemdeki düzenlemeler gereğince ısı yalıtımı uygulamalarının artış gösterdiğini ve daha da artacağını belirten Kurt, müteahhit firmalar, mimarlar, mühendisler ve tüketicileri ürün seçimi konusunda dikkatli olmaları için uyarıyor. Isı yalıtımının ancak Avrupa Birliği standartlarında, CE Belgeli ürünlerle ve doğru bir işçilikle uygulandığında fayda sağladığını söyleyen Kurt, taklitlerinden ayırmak için mavi renkli Styrofoam marka sert köpük (XPS) ısı yalıtım levhalarının her birinin üzerine Dow logosu bastıklarını belirtiyor. CE beyanına sahip Styrofoam mavi renkli ısı yalıtım levhaları, su emmeyen yapısıyla zamanla değişmeyen ısı yalıtım performansı gösteren ve uygulama sonrası sorun çıkarmayan bir ürün. Bina içinde ise küf ve rutubet oluşumunu engelleyen Strofoam levhalar, böylece binanın bakım ve onarım masraflarını azaltıyor, sağlıklı ve konforlu mekânlar yaratıyor.