Yalıtım Dergisi 173. Sayı (Ağustos 2018)

Yalıtım / Ağustos 2018 33 yalitim.net ya μ değeri yüksek olan kauçuk köpüğü gibi ürünler ya da camyünü ve taşyünü kullanılacak ise yalıtım μ değeri yüksek olan alüminyum folyo, galvaniz sac veya plastik kaplamalar ile korunmalıdır. • Yangına karşı tepki sınıfı • Korozif madde içeriği • Uygulama rahatlığı • Ekonomiklik. Sıcak hatlarda yalıtım ile sağlanan fayda, ısı kayıplarının azaltılması ile sınırlı değildir. İçerisinde yüksek sıcaklıklarda akışkan taşınan tesisatta yalıtım uygulamaları ile, hattın çevresinde bulunan diğer teçhizat ya da ekipmanın ve bu tesisat hatlarında görevli personelin de sıcaklık etkisinden korunması sağlanır. İşçi sağlığı ve iş güvenliği açısından bakıldığında, tesisat elemanlarının dış yüzey sıcaklığının 60 °C’nin altında olması gereklidir. Bu kriterin sağlanması için tesisat elemanları yalıtılmalıdır. Bu husus, vana gibi, işçiler tarafından açılıp kapatılabilen tesisat elemanlarının yanı sıra kişilerin çarpma, düşme vb. istemsiz temas etme olasılıkları da düşünülerek boru vb. tüm tesisat için de gözönüne alınma- malıdır. Örneğin 25 °C ortam sıcaklığında bulunan ve içinden 150 °C akışkan geçen 1’ boruda, sadece 25 mm kalınlığında camyünü ile yapılan yalıtım uygulamasıyla, yüzey sıcaklığının 38,09 °C değerine düşürülmesi mümkündür. Bir vanayı yalıtmamanın, aynı çaplı borudan yaklaşık 3-4 m’yi yalıtmamakla aynı olduğu ve bu vanadan olan ısı kaybının 3-4 m borunun ısı kaybına eşdeğer olduğu gözden kaçırılmamalıdır. Günümüzde vana yalıtımları için demonte edilebilen yalıtım ceketleri imal edilmektedir. Vana ceketleri, sıcak su ve buhar gibi ısıtma sistemlerinde vana yüzeyinde olan ısı kaybını, soğutma sistemlerinde ise ısı kazancını ve yoğuşmayı önlemek amacıyla kullanılmaktadır. Tesisatlar vücudumuzdaki damarlara benzer şekilde, yapı- nın her bölümünden geçerler. Bu sebeple gürültünün ve yangının tesisatlar vasıtasıyla yayılmasına yönelik tedbirler de alınmalıdır. Cihazların çalışması sırasında çıkardığı ses, titreşim ve ısıl genleşmeler, borulardan geçen akışkan hızı, kanallardan geçen havanın kanal yüzeyine çarpmasıyla oluşan ses, tesi- satta gürültüye neden olan temel sebeplerindendir. Hava kanalları iç yüzeyinde camyünü ile ses yalıtımı yapılması, dir- seklerde yalıtım malzemelerinden imal edilmiş susturucuların kullanılması, yalıtımlı askı elemanlarıyla titreşimin önlenmesi gibi uygulamalarla ses yalıtımı sağlanmalıdır. Ayrıca yaşam alanlarımızdaki tesisat boruları, havalan- dırma kanalları, elektrik kabloları ve şaftlar, yangının iler- lemesinde en riskli noktalardır. Tesisat yalıtımında yangın güvenliği açısından en önemli nokta, tesisatın yangın etki- lerinden korunması, yangın alev ve dumanın yayılmasının durdurulmasıdır. Boru ve hava kanallarının duvar ve döşe- meleri delip geçtiği yerlerde taşyünü, yanmaz harçlar, ısı ile genleşen malzemeler vb. çözümlerle yangın yalıtımı tedbirleri alınmalıdır. Sonuç olarak, “Yalıtım” bir bütün olarak ele alınmalı, ısı, ses ve yangın yalıtım çözümlerinin tümü, birbiriyle uyumlu sistemler oluşturularak iş sağlığı ve güvenliği gözardı edil- memelidir. Yalıtım yapılacak tüm detaylarda uygun yalıtım malze- mesi seçiminden sonra optimum yalıtım kalınlığı da belir- lenmelidir. Kalınlık seçimi tesisat konusunda çalışan makine mühendislerine danışılarak yönetmelik ve standartlara uygun yapılmalıdır.